Razzia van Rotterdam en Schiedam 

10 en 11 november 1944 


Voorpublicatie van het boek

Je kunt een voorproefje krijgen van het boek; er is een voorpublicatie. In de zomer volgt er nog één en kort voor de verschijningsdatum een derde. 

Ik wil de voorpublicatie lezen



44 Nabestaanden

Oorlogen trekken diepe sporen. Dit boek wil daarvan iets zichtbaar maken. Wat zijn nu de sporen van de razzia die door Duitse bezetter op 10 en 11 november 1944 in Rotterdam en Schiedam werd gehouden? Toen alle mannen in de leeftijd van 17 tot en met 40 jaar zich dienden zich te melden voor de arbeidsinzet. Om en nabij de 52.000 werden er afgevoerd. Wat zijn de effecten ervan, welke restanten vinden we in het huidige leven? Om dat te onderzoeken zijn er interviews gehouden met nabestaanden van de mannen die destijds zijn weggevoerd; daarvan vinden 44 hun weerslag in dit boek. Het leverde bijzondere verhalen en ontdekkingen op. 

De vader van Ed werd door Duitse soldaten uit zijn woning gehaald aan de Pieter de Raadtstraat.


Categorieën en thema's

Vragen
Het 'vragen' staat voor de vele vragen waarmee de nabestaanden veelal toch achterbleven; ze zijn vaak te laat geweest om vader of opa te bevragen of hadden schroom dit te doen.

Zoeken
Het zoeken gaat over de nabestaanden die op enig moment en op uiteenlopende manieren zijn gaan zoeken naar wat hun vader of grootvader is overkomen. de manier waarop die zoektochten zijn aangepakt, zijn een verhaal op zichzelf.





 

De plek waar vandaan de vader van Suzan werd weggevoerd







Zwijgen

Uit de interviews die zijn afgenomen kwamen drie thema's naar voren: zwijgen, zoeken en vragen. Het 'zwijgen' spreekt waarschijnlijk voor zich. De mannen die terugkwamen spraken een enkeling uitgezonderd niet over wat hen was overkomen; bovendien had men er niet zoveel belangstelling voor hun ervaringen, het was hier immers ook slecht geweest.  

 Thema's

Er kwamen ook thema's naar voren zoals het maken van bijna onmogelijke keuzen, verraad of juist verwonderlijke loyaliteit uit de hoek waarvan je het het minst verwacht.

De grootvader van Lieselotte werd met andere mannen samengebracht in het belastingkantoor aan de Puntegaalstraat.


Het grote zwijgen

Het is bekend dat de gemeentelijke overheid bij de terugkeer van de mannen de bevolking aanraadde om het zo min mogelijk over het gebeurde te hebben en zo snel mogelijk over te gaan tot de orde van de dag. Nu zou dat zonder die aanbeveling waarschijnlijk ook wel achterwege gelaten zijn, gezien de de ervaringen met andere oorlogsslachtoffers: zij kwamen en komen over het algemeen niet snel met hun verhalen naar voren. Het is van belang dat deze verhalen, voor zover ze nog bestaan en intact zijn, bewaard blijven. Doe daarom mee.   

44 

Vierenveertig foto's van familieleden van destijds weggevoerde mannen, vierenveertig verhalen van die weggevoerde mannen, vierenveertig verhalen van het familielid, en foto's van voorwerpen of documenten die betrekking hebben op de razzia

De straat waar vandaan de vader van Wim werd weggevoerd bestaat niet meer. Wel de brug die open werd gezet om de boel af te grendelen.


De vader van Anneke wist op dit punt de stoet te ontsnappen


Nieuws

Feed

08-03-2025, 13:42

Het is begonnen

Het schrijven van teksten, selecteren en (post)produceren van de foto's is in volle gang. Uitdagingen zullen er zeker zijn, maar het is fantastisch om dit schrijfproces te kunnen doen.    Meer


16-12-2024, 14:25

Stand van zaken

Op twee na zijn alle interviews klaar en er moet nog één photo shoot worden ingehaald. Al het materiaal is inmiddels keurig gesorteerd en in bewerking. Het was een eer en een genoegen jullie te hebben mogen...   Meer


16-12-2024, 14:09

Verschijningsdatum

In samenspraak met de Stichting Razziamonument Rotterdam is besloten de verschijningsdatum van het boek "44" te laten samenvallen met de herdenking van de razzia in november 2025.    Meer




Stand in maart 2025

Inmiddels zijn er 26 interviews gehouden en zijn er nog 16 te gaan; deze volgen in de komende maanden en moeten eind oktober afgerond zijn.
De verhalen van degene die ik heb geïnterviewd beginnen zo niet individueel dan wel collectief een flink gewicht te krijgen. Ze zijn indrukwekkend, ontroerend of verbazingwekkend. Ze getuigen van onverwachte wegen die het lot kan nemen en een geschiedenis vormen die zelfs nog zoveel jaren na dato voor verrassingen kan zorgen. Van de abrupte wendingen die het bestaan voorgoed veranderen tot op de dag van vandaag. Van mensen die ‘fout’ waren, maar op een cruciaal moment het goede deden, of - en helaas - gebeurde ook het tegenovergestelde. Van zoektochten om de reis en ervaringen van vaders of grootvaders te reconstrueren, desnoods te voet. Ze verzamelen zich in mijn hoofd, liggen vast op de computer en met elkaar gisten ze al een tijd om straks tot de vormgeving van de verhalen en het boek te komen. In elk opzicht is het een voorrecht dit te kunnen doen, jullie te mogen spreken en verhalen te horen. Dank daarvoor.


Planning

Niet schrikken, maar er is nog niet één interview uitgewerkt. Dus, als je wacht op het concept van jouw interview, dat kan nog even tijd nemen. Dat dit duurt, heeft te maken met dat er tijd nodig is om de gesprekken die ik heb gehad ‘te verteren’, erover te spreken, te denken zodat steeds duidelijker een beeld ontstaat van de wijze waarop ik jullie verhalen en beelden recht kan doen. Heb nog even geduld dus.
Zoals gezegd: eind oktober hoop ik alle interviews te hebben afgerond, is de uitwerking van de interviews gestart en gaan we in gesprek over de vormgeving van het boek. Eind april volgend jaar moet het af zijn. Verder is de mogelijkheid om in te schrijven voor deelname aan het project gesloten. Simpel gezegd: we zitten vol.


Nieuws over gebeurtenissen van de Stichting Razziamonument Rotterdam en Schiedam
Als je de ontwikkelingen en gebeurtenissen wilt bijhouden die voortkomen uit de activiteiten van de Stichting Razziamonument Rotterdam en Schiedam dan kun je dat op twee manieren doen: